Roy Kramer laat overtuigend zien hoe de PVV bij de Tweede Kamerverkiezingen in 2023 zo groot heeft kunnen worden en wat de middenpartijen zouden moeten doen om de kiezer terug te winnen.

Dit politieke boek over het meest turbulente jaar in de recente Nederlandse politiek neemt je mee achter de schermen van 2023, het jaar waarin alles kantelde. De auteurs laten zien hoe Caroline van der Plas met de BBB de provincies verovert, het kabinet-Rutte IV voortijdig valt en Pieter Omtzigt het land maandenlang in spanning houdt met zijn beslissing om een eigen partij op te richten. Wanneer hij dat doet, schiet NSC direct omhoog in de peilingen. Het politieke jaar eindigt met een ongekende klap: Geert Wilders wint de verkiezingen overtuigend met 37 zetels en zet Den Haag volledig op zijn kop.

Politiek journalisten Joost Vullings en Xander van der Wulp beschrijven met vaart, humor en scherpe analyse hoe deze machtsverschuivingen tot stand kwamen en wat er zich achter gesloten deuren afspeelde. Ook de rol van Dilan Yeşilgöz, die met haar VVD fors verliest, krijgt aandacht. Dit boek biedt onmisbaar inzicht in waarom juist deze drie politici het momentum wisten te grijpen en wat dat zegt over het Nederland van nu.

Op 22 november 2023 werd de PVV van Geert Wilders met 37 zetels de grootste partij van Nederland, tot verbazing van vrienden en afgrijzen van vijanden. Wilders werd de zwaarst bewaakte, maar ook de bekendste Nederlander. Onder zijn autocratische leiding boekte de PVV grote verkiezingswinsten, maar was hij voor andere partijen lange tijd een paria, afgezien van een kort avontuur als gedoogpartner (2010-2012).

Tot 22 november had de kiezer gesproken. Wat verklaart de volksopstand die Wilders teweegbracht? Wat motiveert hem? Hoe vermijdt hij dissidenten en de media? En hoe verhoudt zijn PVV zich tot de opkomst van rechts-populisme in het Westen?
Deze politieke biografie biedt verklaringen, maar geen oordelen. Dat is aan de lezer.

Meindert Fennema (1946-2023) was hoogleraar politieke theorie aan de Universiteit van Amsterdam en schreef talloze boeken over anti-immigratiepartijen, elites en democratie, waaronder zijn autobiografie Goed fout. Herinneringen van een meeloper (2015).

Geerten Waling (1986) is historicus, gepromoveerd aan de Universiteit Leiden in 2016. Hij schreef meerdere boeken over democratie en is redacteur en columnist voor weekblad EW.

De Partij voor de Vrijheid is een onmiskenbare speler in de Nederlandse politiek, maar blijft een mysterieuze groepering waar journalisten en onderzoekers nauwelijks grip op hebben. Koen Vossen heeft als eerste de mechanismen achter de PVV blootgelegd.
In 2006 kwam de PVV met negen zetels in de Tweede Kamer, wat leidde tot een opmars. Het hoogtepunt was in 2010, toen de partij 24 zetels behaalde en de derde partij van Nederland werd. Als gedoogpartij van een minderheidskabinet kreeg de PVV grote invloed op het regeringsbeleid. Na de val van het kabinet nam de macht en aanhang van de PVV af, maar de partij is nog steeds zichtbaar.
Met de groeiende invloed van de PVV kwamen ook vragen over de partij. Welke ideeën drijven de partij? Is de PVV populistisch of extreem rechts, of juist simpelweg anders rechts? Hoe ziet de organisatie van de 'ledenloze' PVV eruit? Heeft Geert Wilders echt alle macht? Hoeveel mensen zijn actief voor de partij en hoe is de financiering geregeld? Dankzij Koen Vossen worden deze en andere vragen nu voor het eerst duidelijk beantwoord.

Er is geen partij in Nederland die de agenda zoals de Partij voor de Vrijheid bepaalt. Bijna elke week is er rumoer rond Geert Wilders' voorstellen. Sinds de oprichting daagt de PVV de gevestigde orde uit en wint invloed. Dit komt niet alleen door de gedoogsteun aan kabinet Rutte 1, maar ook doordat andere partijen gedwongen worden om hardere standpunten in te nemen. De PVV is niet weg te denken uit het politieke landschap. Ruim anderhalf miljoen mensen hebben op de PVV gestemd, en nog meer hebben dit overwogen. Dit betreft geen obscure minderheid. Toch is er weinig aandacht voor de ideeën van PVV-sympathisanten. Wie zijn zij en wat houdt hen bezig? Zijn zij het eens met Wilders, of stemmen zij om andere redenen? In dit boek komen deze burgers aan het woord. PVV-aanhangers zijn geen kritiekloze volgers van Wilders; zij hebben eigen visies en ideeën over politieke veranderingen en de rol van de PVV. Hoewel PVV-kiezers zich ver van andere partijen bevinden, hebben ze deze niet definitief de rug toegekeerd. Wat kunnen andere partijen doen om deze kiezers terug te winnen? Chris Aalberts, publicist en docent politieke communicatie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, schreef eerder onder andere 'Veel gekwetter, weinig wol' en 'Aantrekkelijke politiek?'.